Một buổi chiều tại phòng tư vấn của Trung tâm Ladecen, tôi lặng người nghe tiếng khóc bất lực của một người mẹ. Chị kể về cậu con trai 15 tuổi của mình, người từng là một học sinh ngoan ngoãn nhưng giờ đây đang đắm chìm trong những trận game thâu đêm suốt sáng. Chị nói rằng hễ cứ tịch thu điện thoại hay ngắt kết nối internet là con lại nổi giận, đập phá đồ đạc, thậm chí đe dọa bỏ học. Thế nhưng, khi tôi đặt một câu hỏi giản đơn: "Buổi tối ở nhà, anh chị thường tương tác gì cùng con?", chị ngập ngừng rồi cúi đầu thừa nhận. Sau bữa cơm tối, chồng chị bận rộn xem tivi, chị lướt Facebook giải trí trên điện thoại, còn con trai lủi thủi trở về phòng riêng với chiếc iPad của mình. Cả gia đình cùng ở dưới một mái nhà, nhưng mỗi người lại sống trong một thế giới số riêng biệt.
Câu chuyện này không hề cá biệt. Trên một bài viết gần đây của báo Tuổi Trẻ, các chuyên gia đã cảnh báo rằng để giúp trẻ thoát khỏi sự lệ thuộc vào thế giới ảo, gia đình chính là chiếc kén bảo vệ quan trọng nhất, và việc thay đổi phải bắt đầu từ chính hành vi làm gương của cha mẹ.
Trong hành trình hỗ trợ hàng ngàn học sinh cai nghiện game cho con, chúng tôi nhận ra rằng game không đơn thuần là một trò giải trí tiêu khiển. Đối với nhiều đứa trẻ, thế giới ảo là nơi trú ẩn an toàn trước những áp lực thi cử căng thẳng và sự cô đơn trong chính ngôi nhà của mình. Khi không tìm thấy tiếng nói chung với cha mẹ, các em sẽ tìm kiếm sự công nhận, niềm vui và sự kết nối từ những người bạn ảo trên mạng.
Trẻ con học bằng mắt chứ không học bằng tai. Nếu cha mẹ dành cả buổi tối để dán mắt vào điện thoại sau giờ làm việc, thật khó để yêu cầu con đặt thiết bị xuống và tập trung học tập. Sự ngắt kết nối vô hình này tích tụ lâu ngày sẽ đẩy con ra xa vòng tay gia đình, khiến con tìm đến game như một giải pháp thay thế tự nhiên.
Khi cha mẹ mải mê với màn hình riêng, con trẻ cũng sẽ tự tìm kiếm thế giới ảo cho riêng mình.
Việc cai nghiện game cho con đòi hỏi sự kiên nhẫn, thấu hiểu thay vì những biện pháp cấm đoán cực đoan hay phán xét. Dưới đây là những bước đi thực tế mà cha mẹ có thể áp dụng ngay trong gia đình của mình:
Hãy bắt đầu bằng việc quy định một khoảng thời gian cố định mỗi tối mà tất cả thành viên trong gia đình—kể cả cha mẹ—đều đặt điện thoại vào một góc chung. Khoảng thời gian này dành trọn vẹn cho việc trò chuyện, đọc sách, chơi cờ hoặc cùng nhau chuẩn bị bữa tối.
Thay đổi bắt đầu từ việc cha mẹ dũng cảm đặt chiếc điện thoại xuống trước.
Trẻ chơi game vì game mang lại cảm giác chinh phục và phần thưởng nhanh chóng. Để kéo con ra khỏi trò chơi điện tử, cha mẹ cần tạo ra những hoạt động thay thế hấp dẫn trong thế giới thực. Hãy khuyến khích con tham gia các môn thể thao vận động như bóng đá, bóng rổ, chạy bộ, hoặc giao cho con những nhiệm vụ nhỏ trong nhà để con cảm thấy bản thân có giá trị và được tin tưởng.
Thay vì mắng mỏ hay áp đặt hình phạt khi thấy con chơi game, cha mẹ hãy ngồi lại và nhẹ nhàng tìm hiểu nguyên nhân. Con có đang gặp khó khăn trong học tập không? Con có bị áp lực từ bạn bè hay thầy cô không? Khi con cảm nhận được sự đồng cảm và thấu hiểu sâu sắc từ gia đình, con sẽ chủ động chia sẻ thay vì tìm cách trốn tránh vào thế giới ảo.
Sự kết nối thực tế và ấm áp từ gia đình là liều thuốc giải hiệu quả nhất giúp con rời bỏ thế giới ảo.
Trong nhiều trường hợp khi tình trạng nghiện game của con đã trở nên nghiêm trọng và vượt quá tầm kiểm soát của gia đình, việc tìm kiếm sự hỗ trợ từ các chuyên gia tâm lý và giáo dục là vô cùng cần thiết. Trung tâm Ladecen tự hào là đơn vị uy tín hàng đầu trong lĩnh vực rèn luyện kỹ năng và hỗ trợ thay đổi hành vi cho trẻ nghiện game.
Kết hợp cùng đối tác chiến lược IVS, Trung tâm Ladecen mang đến môi trường rèn luyện thể chất, giáo dục kỹ năng sống và tư vấn tâm lý chuyên sâu. Chương trình được thiết kế bài bản nhằm giúp các em nhận diện giá trị bản thân, xây dựng mục tiêu cuộc sống rõ ràng và tự giác kiểm soát thời gian sử dụng công nghệ một cách lành mạnh.
Tác giả: Trung tâm Ladecen