Trẻ hỗn láo hay là sự đứt gãy kết nối?

Thứ sáu - 20/03/2026 05:48
Việc trẻ ở tuổi dậy thì trở nên "hỗn láo" hay bướng bỉnh là một vấn đề khiến rất nhiều phụ huynh và người hướng dẫn đau đầu. Tuy nhiên, dưới góc độ tâm lý và sinh học, đây thường là một giai đoạn chuyển đổi phức tạp hơn là sự thay đổi bản tính.

1. Sự thay đổi mạnh mẽ về sinh học

Biến động nội tiết tố: Ở tuổi dậy thì, sự bùng nổ của các hormone tác động trực tiếp đến vùng não bộ điều khiển cảm xúc. Điều này khiến trẻ dễ cáu gắt, nhạy cảm và khó kiểm soát cơn giận hơn bình thường. Do đó, trẻ thường hành động theo bản năng và cảm xúc trước khi kịp suy nghĩ về hậu quả.

Ở tuổi dậy thì có nhiều sự thay đổi do cơ thể phát triển: mọc lông, chiều cao tăng, vỡ giọng, ngực lớn hơn, có kinh nguyệt,… Trẻ bắt đầu nhận thức rõ ràng hơn về cơ thể, ngoại hình. Do đó nếu cha mẹ không trang bị đầy đủ kiến thức cho con cũng dẫn đến sự tiêu cực trong con khiến con nhạy cảm, dễ cáu gắt hơn.

2. Nhu cầu khẳng định cái "Tôi" độc lập

Muốn thoát khỏi sự kiểm soát: Trẻ không còn muốn được xem là "đứa trẻ" luôn phải nghe lời. Sự phản kháng hay cãi lời đôi khi là cách vụng về để trẻ khẳng định: "Con đã lớn và có quan điểm riêng."

Thử thách giới hạn: Trẻ thường có xu hướng thách thức các quy định của cha mẹ để xem mình có thể đi xa đến đâu trong việc tự quyết định cuộc sống của mình.

3. Áp lực từ môi trường xung quanh

Ảnh hưởng từ bạn bè: Ở độ tuổi này, ý kiến của bạn bè đôi khi quan trọng hơn lời nói của người lớn. Nếu nhóm bạn có xu hướng nổi loạn, trẻ dễ bắt chước để được chấp nhận. Trẻ chưa phân định được đâu là tốt/xấu dễ giao du với bạn xấu ảnh hưởng đến tính cách của con.

Áp lực học tập và kỳ vọng: Những căng thẳng từ việc học, các mối quan hệ xã hội hoặc kỳ vọng quá cao từ gia đình có thể khiến trẻ luôn trong trạng thái "phòng thủ" và dễ bùng nổ khi bị nhắc nhở.

4. Khoảng cách trong giao tiếp

Cảm thấy không được thấu hiểu: Nếu người lớn vẫn giữ cách giáo dục áp đặt, hay la mắng, cấm đoán, ra lệnh thay vì lắng nghe, thậm chí một số cha mẹ còn đánh con khiến con cái sinh ra ác cảm và oán giận cha mẹ từ đó trẻ sẽ nảy sinh tâm lý chống đối. Khi trẻ cảm thấy ý kiến của mình bị gạt đi, "hỗn" trở thành vũ khí để chúng tự vệ.

Cảm thấy cô đơn khi cha mẹ quá bận rộn, cho rằng công việc của cha mẹ quan trọng hơn con. Nên con phản ứng gay gắt để được chú ý.

Hướng giải quyết cho phụ huynh để cải thiện tình trạng trên:

1. Nguyên tắc “Hạ hỏa” để kiểm soát cơn giận

Dừng lại 10 giây: Khi trẻ nói lời xúc phạm hoặc cãi lại, phản xạ tự nhiên của cha mẹ là giận dữ và mắng lại ngay lập tức. Hãy hít thở sâu. Nếu bạn cũng bùng nổ, trẻ sẽ học được rằng "ai hét to hơn là thắng”. Mục tiêu: Cắt đứt mạch xung đột và giữ uy nghiêm của người lớn mà không cần dùng bạo lực. Sau khi bình tĩnh hãy nói chuyện với con.

2. Thay đổi cách giao tiếp

Thay vì quát mắng lại, hay hỏi thăm con một cách nhẹ nhàng để nắm bắt được cảm xúc và vấn đề mà con đang đối mặt, từ đó đưa ra lời khuyên hợp lý. 

Cho con sự lựa chọn: thay vì áp đặt con phải làm việc nhà hãy để con tự lựa chọn “Con muốn bây giờ phụ mẹ dọn nhà hay lát xem phim xong con phụ ?”, con sẽ cảm thấy mình được tôn trọng và có giá trị.

Đưa ra quy tắc hình phạt: "Vì con chưa kiểm soát được lời nói thiếu tôn trọng, chiều nay chúng ta sẽ tạm dừng việc sử dụng điện thoại để con có thời gian suy nghĩ về cách giao tiếp".

3. Làm gương cho con

Nếu trong gia đình mà chính cha mẹ lại là người hỗn láo luôn lớn tiếng, quát với người thân trong gia đình thì đương nhiên con cái cũng sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều. Hãy làm bậc phụ huynh có ý thức văn minh, không chửi tục nói bậy trước mặt con cái để con noi theo.

Dành thời gian cho con cùng các hoạt động mà con thích, xây dựng mối quan hệ tình cảm gắn bó để con không phải tìm kiếm sự quan tâm từ ai khác ở ngoài. Luôn khen ngợi con từ những điều nhỏ nhặt nhất để con được công nhận, vui vẻ.

4. Sự giúp đỡ từ LADECEN

Ladecen có các tư vấn viên tìm hiểu xem nguyên do gốc rể các vấn đề của con đang mắc phải. Môi trường kỉ luật với tôn ti trật tự để con học cách tôn trọng cha mẹ, người lớn. Đồng thời học cách kiểm soát cảm xúc và thấu hiểu bản thân hơn. Con được học tập và rèn luyện theo thời gian biểu khoa học, vừa học hỏi vừa giao lưu với bạn bè từ các hoạt động ngoại khóa, trau dồi bản thân và rèn luyện cơ thể từ các môn thể thao năng động. Môi trường xanh, sạch thoáng mát tạo điều kiện cho các con thoải mái khi vui chơi ở đây. 

Môi trường kỉ luật ở LADECEN sẽ giúp con thay đổi cách ứng xử trong giao tiếp.

Trung tâm Cai nghiện Game và Giáo dục Kỹ năng LADECEN

LADECEN là trung tâm chuyên biệt trong lĩnh vực cai nghiện game và giáo dục kỹ năng, giúp học sinh, sinh viên và người lớn tuổi vượt qua các vấn đề về nghiện game, lười học và tâm lý cá biệt.

  • Đối tượng nhận học: Học sinh từ lớp 3 đến lớp 12, Sinh viên và thanh thiếu niên có độ tuổi lớn trên toàn quốc.
  • Hệ thống cơ sở tại: Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Ninh Bình, Bắc Ninh.

Liên hệ tư vấn (Hotline):

  • Hà Nội: 0963.686.183
  • TP. Hồ Chí Minh: 0901.56.7778
  • Ninh Bình: 0989.609.998
  • Bắc Ninh: 0869.588.668

Thông tin khác:

Tác giả: Xuân Giang - Tư vấn viên Ladecen

Nguồn tin: nhathuoclongchau.com.vn

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây